Specialist in veelzijdigheid

Groot Onderhoud Noord-Nederland Oost: onderhoud aan de A28 bij Hoogeveen (2025).

Tekst: Arie Grevers
Beeld: Gebroeders Van der Lee

Christy van der Lee kon op basis van haar profielkeuze op de middelbare school kiezen voor een toekomst in de gezondheidszorg of in de techniek. De keuze viel overtuigend op de techniek en wel civiele techniek aan het hbo in Rotterdam. Dat is niet zo verwonderlijk. Ze is dochter van één van de vijf broers die medio jaren zeventig de Gebroeders Van der Lee oprichtten.

De onderneming is inmiddels uitgegroeid tot een breed georiënteerd infrabedrijf dat nieuwe wegen aanlegt, ervoor zorgt dat watergangen en wegen begaanbaar blijven en het groen er picobello bijstaat. Of zoals het bedrijf het zelf zegt op haar website: Gebroeders van der Lee is specialist in veelzijdigheid. Het asfalt komt uit de eigen centrale en op de werken zie je alleen eigen materieel dat – waar dat mogelijk is – langzaam maar zeker elektrisch wordt. Hetzelfde geldt voor de eigen vrachtwagens, waarmee in heel Nederland de projecten van Van der Lee worden bevoorraad.

Project in Denemarken

De baggermensen van Van der Lee reizen ook tot ver over de landsgrenzen en onderhouden kustlijnen en watergangen in Noord-West Europa. Christy: “Verleden jaar bijvoorbeeld kwam onze sleephopperzuiger Teunis Huibertus in actie in de Deense haven van Aarhus. Daar moest een nieuwe kade komen waarvoor we 210.000 kubieke meter zand met een spoelleiding hebben opgebracht. Dat zand hebben we van elders gehaald. Dat betekende 65 scheepsladingen zand over een afstand van 75 kilometer transporteren. Het was ons eerste project in Denemarken. We hebben laten zien dat we een betrouwbare en deskundige partner zijn voor toekomstige Scandinavische opdrachten. Ik ben er niet direct bij betrokken, maar wel hartstikke trots dat we dat ook kunnen.”

Christy van der Lee bepleit brede opleiding voor jongeren tot 18 jaar: “Tot die leeftijd moeten eigenlijk alle beroepskeuzes nog openstaan.” Foto: Arie Grevers.

Familiebedrijf

Het familiebedrijf dat in totaal ongeveer 200 medewerkers in vaste dienst telt, werkt als een magneet op de kinderen van de ‘founding fathers’. Maar liefst tien van hen werken in het bedrijf en twee volgen nog een technische opleiding. Hoe gaat dat eigenlijk in zijn werk? Ze kunnen toch niet allemaal directeur worden?!

“Dat klopt. Maar dat hoeft ook niet. We houden allemaal van het civieltechnische werk. Iedereen geeft hier op zijn of haar eigen manier vorm aan, op verschillende lagen binnen het bedrijf. Wie een leidinggevende functie ambieert, zit in een apart traject en volgt daar een management development training. Dat doe ik ook. We krijgen onder meer casussen voorgelegd, die op de praktijk van Van der Lee gesneden zijn. Buitengewoon leerzaam. Door deze trainingen te volgen en vlieguren te maken in de praktijk kom je er gaandeweg achter of je het wilt en of je het in je hebt.”

Contracten met Rijkswaterstaat

Vooralsnog heeft Christy haar handen vol aan een tweetal contractovereenkomsten die het bedrijf met Rijkswaterstaat heeft gesloten voor Oost-Nederland: een basisonderhoudscontract (BOC) en een raamovereenkomst Variabel Werk. Dat doet ze vanuit Andelst, een regionaal steunpunt van Van der Lee. Het hoofdkantoor staat in Hagestein en er zijn vestigingen in Lelystad (asfaltcentrale), Echt en Dordrecht.

Het BOC-werk loopt tot medio 2029 en bestaat uit het standaard dagelijks verzorgend onderhoud en het herstellen van storingen en falende objecten. “Verder assisteren we bij verkeersincidenten door een calamiteitendienst te bemensen. Ook monitoren we de toestand van het eigendom van Rijkswaterstaat en informeren we hierover onze opdrachtgever.”

Het contractgebied omvat zo’n 200 kilometer A- en N-wegen en meer dan 500 kilometer geleiderail en barrier. Daarnaast vallen kunstwerken, verzorgings- en carpoolplaatsen en openbare verlichting binnen het contract. De te onderhouden houtopstanden beslaan meer dan 1.500 voetbalvelden. De oppervlakte gras is nog groter; meer dan 2.000 voetbalvelden.

De raamovereenkomst Variabel Werk Oost-Nederland voert Van der Lee samen met twee andere aannemers uit. Het contract, met een looptijd van tien jaar heeft een geschatte waarde van circa 80 miljoen euro en betreft het variabel onderhoud van het droge areaal in de provincies Overijssel en Gelderland. “Dan hebben we het onder meer over een breed scala aan werkzaamheden buiten de hoofdrijbanen, toe- en afritten en kunstwerken. Denk aan onderhoud van bermen en groenvoorzieningen, maar ook van faunapassages, hekwerken en duikers. Bijzonder aan de raamovereenkomst is de focus op een duurzame en gelijkwaardige samenwerking tussen Rijkswaterstaat en de betrokken aannemers.”

De sleephopperzuiger Teunis Huibertus kwam voor landwinning verleden jaar in actie in het Deense Aarhus.

Dynamisch, snel en flexibel

Christy voelt zich thuis en op haar plek in de infrawereld, het werkveld tussen mensen, techniek en financiële afwegingen. “De communicatie, de mensen, het materieel; alles is erop gericht een optimaal resultaat neer te zetten. En dat uiteindelijke resultaat is zichtbaar en maatschappelijk relevant. Onze economie is voor een groot deel afhankelijk van transport over de weg en via het water. Mede dankzij ons kan de economie draaien.

In ons soort bedrijven (mkb) zijn de lijnen kort en tussen alle techniek en budgetafwegingen heerst de menselijke maat en het onderlinge vertrouwen. Dat geldt voor de relatie met onze opdrachtgevers niet minder als voor de contacten met onze medewerkers. Ook de dynamiek spreekt me aan. Je moet snel en flexibel op calamiteiten kunnen reageren. Op alle fronten voegen we waarde toe. En dat kan lang niet iedereen op zo’n concrete manier over zijn beroep zeggen.”

Contract toont breedte werkveld

De visie die Christy vertolkt, vind je terug in de langjarige samenwerking met opdrachtgevers. “Neem nou het definitieve contract Dagelijks Beheer en Onderhoud Zuid-Holland Oost dat een looptijd heeft van tien jaar. Op basis van vertrouwen in de gezamenlijke aanpak, is de samenwerking geprolongeerd. Het is bovendien een mooi voorbeeld van de breedte van het werkterrein waarop Van der Lee opereert. Het gaat over groot onderhoud van wegen, baggerwerkzaamheden aan de naastgelegen watergangen, beheren van 11.000 bomen, groenonderhoud, gladheidsbestrijding, inspecties, schouwen en assetmanagement. De verzamelde data vormen een belangrijke basis voor het meerjarig onderhoud en dragen bij aan een veilig en betrouwbaar wegennet. Dat is toch geweldig!”

De aanleg van een nieuwe aansluiting op de A28 bij Wezep (2024).

Vooroordelen over infravak

Christy beseft dat de infrawereld voor veel mensen onbekend terrein is. “Ik heb civiele techniek natuurlijk met paplepel meekregen. Een keuze voor techniek was voor mij heel vanzelfsprekend. Maar dat is hoogst uitzonderlijk. Daarom vind ik het belangrijk dat er al op de basisschool meer aandacht voor techniek komt. Juist omdat onze technische beroepen zo belangrijk zijn voor de economie.”

Ook de structuur van het middelbare onderwijs is techniek onvriendelijk, vindt Christy. “Ik heb een profiel gekozen waardoor ook een keuze voor technische beroepen openstond. Maar velen denken al snel dat exacte vakken te moeilijk zijn en kiezen dan de weg waar de kans van slagen het grootst is. Om vervolgens op hun achttiende te ontdekken dat het aantal beroepen waaruit gekozen kan worden heel beperkt is.”

“Ik ben eigenlijk wel voor een brede opleiding tot 18 jaar. Tot die leeftijd staan dan alle beroepskeuzes nog open. Een beetje zoals het voor de onderwijshervormingen was, maar dan op een eigentijdse manier. Nu moeten leerlingen op hun 15de of 16de al keuzes maken waarvan ze de gevolgen voor hun latere mogelijkheden niet altijd kunnen overzien. Dat is jammer. Ik op mijn beurt zou er bijvoorbeeld bij gebaat zijn geweest, als ik op de middelbare school meer had meegekregen over de economie. Daar zou ik nu profijt van hebben gehad. Gun jonge mensen wat meer tijd in hun voorbereiding op een beroepskeuze. Ik ben ervan overtuigd dat er dan veel meer jonge vrouwen en mannen voor een loopbaan in de techniek kiezen.”

De infrabedrijven hebben daar zelf ook een taak in, zegt Christy. “Dat begint natuurlijk met het aanbieden van stageplaatsen voor studenten van alle niveaus. Bij de Gebroeders Van der Lee hebben we standaard vier tot vijf leerlingen en studenten lopen. Maar ook de brancheverenigingen kunnen een bijdrage leveren en ik zie dat MKB INFRA dat oppakt door voortdurend de maatschappelijke waarde van ons werk onder de aandacht te brengen.”

Contract Dagelijks Beheer en Onderhoud Zuid-Holland West: groot onderhoud N223 (2025).